Ayarları doğrulayın
Anasayfa / İİBF / Örümcek Ağı Teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Örümcek Ağı Teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Örümcek-Ağı-Teoremi-ve-Bolluk-Paradoksu-King-Kanunu

Örümcek Ağı Teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu) tarım alanında fiyat ve miktar arasındaki bağlantıyı açıklamak için kullanılan iki önemli kavramdır. Bu yazımız da karışık gibi görünen bu kavramları grafikleriyle anlaşılabilir bir şekilde anlattık.

King Kanunu (Bolluk Paradoksu)

Talep düşük olan mallarda fiyatlar, arza göre daha fazla değişmektedir. Bu durum özellikle tarım alanında kendini göstermektedir. Çünkü tarımsal malların talep esnekliği genellikle düşüktür. Bilindiği gibi tarımsal üretim büyük ölçüde iklim koşullarının etkisi altındadır.

18. yüzyılda Gregory King isimli İngiliz iktisatçısı “Buğday, Fiyatları Hakkındaki Müşahadeler” adlı araştırmasında buğday arzındaki %10 oranındaki bir azalmanın buğday fiyatını bir misli arttırdığını, buna karşılık arzdaki %10’luk bir artışın ise buğdayın fiyatını yarı yarıya düşürdüğünü ortaya koymuştur. 20. yüzyılda rastlanan aşırı üretim artışları da G. King’in bu gözlemlerini doğrulamış olup arzdaki %10’luk bir artış ürün fiyatlarını yarıya indirmiştir.

King kanununa göre ürün miktarı aritmetik bir dizi şeklinde azalırsa fiyatlar ters yönde ve geometrik bir dizi şeklinde artmaktadır.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

King-Kanunu-300x276
King Kanunu

Şekilde üretim miktarı Q1‘den Q2‘ye düştüğünde fiyat P1‘den P2‘ye çıkmaktadır. dikkat edilecek olursa Qve Qkadar bir arz azalışı fiyatları bu azalıştan daha fazla miktarda olmak üzere P1 P2 kadar artırmaktadır. Buradan tarım ürünleri arzındaki bir azalmanın fiyatları ve dolayısıyla çiftçilerin toplam gelirinin yükselttiği anlaşılmaktadır. Titekim, şekildende görüleveği gibi Q1 üretim miktarında çiftçiler ürünlerini Pfiyatından sattıklarında O PE1 Qalanı kadar bir toplam gelir elde ederlerken, daha düşük bir üretim miktarı olan Q2‘de fiyatın P2‘ye çıkması sonucunda O P2 E2 Qalanı kadar bir toplam gelir sağlanmaktadır. Talep esnekliğinin düşük olması sebebiyle O P2 E2 Qalanı O PE1 Qalanından daha büyüktür ve dolayısıyla arzın azalması çiftçilerin daha fazla kazanç sağlamalarına yol açmıştır.

Ekonomik hayatta King kanununu doğrulayan çeşitli örnekler vardır. Bunlar arasında ABD’de pamuk ürününde Pamuk Hortumlu Böceği’ni  yol açtığı büyük ürün kaybına rağmen fiyatların yükselmesi nedeniyle Alabamalı üreticilerin önceki yıllara göre çok büyük miktarda kazanç sağlamaları sonucunda bu böceğin 1919 yılında heykelini dikmeleri oldukça ilginçtir.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Örümcek Ağı Kuramı (Cobweb Teoremi)

Daha önce yapılan arz ve talep tahlillerinde statik bir tahlili yapılmış olup fiyat değişikliklerinin fiyat ve arz miktarı üzerine hemen bir etki yapmayacağı varsayılmıştır. Örümcek ağı teoremin de ise zaman unsurunun da dikkate alındığı dinamik bir tahsil söz konusudur. özellikle tarımsal ürünlerde arzın, talepte ortaya çıkan değişmelere uyması için mutlaka bir sürenin geçmesi gerekmektedir.

Çiftçiler, piyasaya sürdükleri arz miktarını daima geçen dönemdeki fiyatlara göre belirlemektedir. Yani, çiftçiler mevcut piyasa fiyatına bakarak gelecek için üretim kararlarını almaktadırlar.

Örümcek ağı teoremine göre, bu yılın arzı, geçen yılın fiyatına veya gelecek yılın arzı, bu yılın fiyatına bağlıdır. Buradan da anlaşılacağı gibi tarımsal ürünlerde de uzun dönemde denge fiyatını belirleyen etkin faktör arz olmaktadır.

Türkiye’de özellikle patates ve soğan fiyatlarında yıldan yıla görülen dalgalanmalar örümcek ağı teoremine iyi bir örnektir.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Bu teorem, tarımsal ürün fiyatlarının genellikle arz ve talebin kesiştiği noktada değil de bu ürünlerin üretimindeki dalgalanmalar nedeniyle denge noktası etrafında hareket ettiğini açıklamaktadır. Üreticiler mevcut piyasa fiyatına göre üretimlerini arttırdıkları zaman piyasa fiyatı düşmekte ve yeni bir fiyat oluşmaktadır. Bu yeni düşük fiyata dayanılarak üreticilerin ertesi yıl üretimlerini azaltmaları halinde bu sefer fiyatlar yükselmektedir. bu şekilde fiyatların artması ve düşmesi sonucunda dalgalanmalar ortaya çıkmaktadır.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Örümcek ağı teoreminde fiyat dalgalanmaları arz ve talep eğrilerinin esneklik durumlarına göre istikrarlı denge, istikrarsız denge ve kararsız denge olarak farklı bir seyir izlemektedir. Bu durumların grafikleri sırasıyla aşağıda gösterilmiştir.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu

Örümcek-Ağı-Teoremi-768x270
Örümcek Ağı Teoremi
Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

İlk şekilde örnek vermek gerekirse eğer; Birinci yılda üretim miktarı Q1 ve fiyat P1 olsun. İkinci yılda Q1 üretim miktarına alıcıların vereceği fiyat P2 dir. Çiftçiler fiyatın P1‘den P2‘ye düşmesi nedeniyle ikinci yılda P2 fiyatından Q2 kadar ürünü piyasaya süreceklerdir. Ancak üçüncü yılda alıcılar, Q2 miktarını Pfiyatından almaktadırlar. Fiyatın P3‘e çıkması üreticilerin ertesi yıl için daha fazla üretmelerine neden olacak ve Q3 kadar üreteceklerdir. Böylece bir süre sonra fiyatlar dengeye gelecektir.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Şekilde de görüldüğü gibi talep esnekliğinin arz esnekliğinden büyük olması sonucunda fiyat dalgalanmaları dışardan merkeze doğru seyretmektedir.  Bu duruma İstikrarlı Denge veya Islak Cobweb denilmektedir.

İkinci şekilde talep esnekliğinin arz esnekliğinden düşük olması nedeniyle fiyat dalgalanmaları merkezden dışarıya doğrudur. Bu durumda İstikrarsız Denge veya Kızgın Cobweb adı verilmektedir.

Örümcek ağı teoremi ve Bolluk Paradoksu (King Kanunu)

Kaynak için tıklanıyınız.

Hakkında Mehmet ERDOĞAN

Mustafa Kemal Üniversitesinde İktisat 2.sınıf öğrencisiyim.Sizlere yardımcı olma amaçlı kendimi iyi gördüğüm konularda içerikler hazırlayıp paylaşmak tayım.Daha önce farklı sitelerde ve mobil uygulamalarda içerikler paylaşırken şimdi sadece notdunyasi.com ile beraber çalışmaktayım. KPSSA,KPPSB,KPSS Önlisans,KPSS Ortaöğretim ve İİBF ders içerik ve notlarına benim yazılarımdan ulaşabilir siniz.Hayatta Başarılar...

İlginizi Çekebilir

maliyet-teorisi

Maliyet Teorisi

Maliyet Teorisi Açık Maliyet: Firmaların kullandıkları girdilere yaptıkları ödemelerden kaynaklanan faliyeti ifade eder. Aynı zamanda …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Wordpress Tema indir